phys7-4.6· 4. Təzyiq· ~13 dəq

Hidravlik maşın

Porşenlər, qüvvə qazancı, F2/F1=S2/S1F_2/F_1=S_2/S_1.

Hidravlik maşın Paskal qanununa əsaslanaraq mayelərdə təzyiqin bərabər ötürülməsi prinsipi ilə işləyən qurğudur. Əsas hissələri müxtəlif en kəsik sahəli iki porşen (böyük və kiçik) olan, maye ilə dolu silindrlərdir. Kiçik porşenə təsir edən F1F_1 qüvvəsi mayedə p=F1S1p = \frac{F_1}{S_1} təzyiqi yaradır. Bu təzyiq dəyişmədən mayenin bütün nöqtələrinə, o cümlədən böyük porşenə ötürülür. Böyük porşenin sahəsi S2S_2 olduğundan p=F2S2p = \frac{F_2}{S_2} yazmaq olar. Paskal qanununa əsasən p1=p2p_1 = p_2, yəni F1S1=F2S2\frac{F_1}{S_1} = \frac{F_2}{S_2}. Buradan qüvvə qazancı: F2=F1S2S1F_2 = F_1 \cdot \frac{S_2}{S_1}. Göründüyü kimi, qüvvə qazancı porşen sahələrinin nisbətinə bərabərdir. Hidravlik maşında işdə qazanc yoxdur; kiçik porşen böyük porşenə nisbətən daha çox yerdəyişmə edir. Beləcə enerji saxlanılır: S1h1=S2h2S_1 h_1 = S_2 h_2.

📌Nümunə

Məsələn, avtomobilin hidravlik tormoz sistemində sürücünün ayağı ilə kiçik porşenə tətbiq etdiyi qüvvə maye vasitəsilə böyük porşenə ötürülərək tormoz kolodkalarına böyük sıxıcı qüvvə tətbiq edir.

Qaydalar

  1. 1Hidravlik maşın Paskal qanunu əsasında işləyir: p1=p2p_1 = p_2.
  2. 2Təzyiq bərabərliyi: F1S1=F2S2\frac{F_1}{S_1} = \frac{F_2}{S_2}.
  3. 3Qüvvə qazancı: F2=F1S2S1F_2 = F_1 \cdot \frac{S_2}{S_1}.
  4. 4Porşen sahələrinin nisbəti nə qədər böyükdürsə, qüvvə qazancı bir o qədər çoxdur.
  5. 5Mayenin həcmi sabit qaldığı üçün S1h1=S2h2S_1 h_1 = S_2 h_2.
  6. 6Hidravlik maşında işdə qazanc yoxdur: A1=A2A_1 = A_2 (sürtünmələr nəzərə alınmazsa).

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir