chem7-3.4· III Bölmə: Hidrogen. Oksigen· ~13 dəq

Oksigenin xassələri və tətbiqi

\ceO2\ce{O2}-nin kimyəvi xassələri, oksidlər, tətbiqi.

Oksigen (\ceO2\ce{O2}) rəngsiz, qoxusuz, dadsız qazdır; havadan bir qədər ağırdır. O, Yer qabığında ən çox yayılmış elementdir (təxminən 49%). Oksigen çox aktiv qeyri-metaldır, bir çox maddələrlə reaksiyaya girərək oksidlər əmələ gətirir. Oksid — iki elementdən ibarət, onlardan biri oksigen olan birləşmədir. Oksigen metallarla (məsələn, maqnezium, dəmir, kalsium) reaksiyaya girdikdə əsasən metal oksidləri, qeyri-metallarla (karbon, kükürd, fosfor) reaksiyaya girdikdə isə qeyri-metal oksidləri alınır. O, həmçinin mürəkkəb maddələrlə, məsələn metanla reaksiyaya girərək karbon qazı və su əmələ gətirir — bu yanma reaksiyasıdır. Oksigen oksidləşdirici maddə kimi çıxış edir. Oksigen tənəffüs üçün vacibdir, tibbdə oksigen balonlarından istifadə olunur. Metalların kəsilməsi və qaynaqlanması üçün yüksək temperatur (3000°C) yaradan oksiasetilen məşəli tətbiq edilir. Kimya sənayesində nitrat turşusu və sulfat turşusu istehsalında istifadə olunur.

📌Nümunə

Məsələn: Maqnezium oksigendə yanaraq ağ parlaq alovla maqnezium oksid əmələ gətirir: \ce2Mg+O2>2MgO\ce{2Mg + O2 -> 2MgO}.

Qaydalar

  1. 1Oksigen rəngsiz, qoxusuz, dadsız qazdır.
  2. 2Oksid — iki elementdən ibarət birləşmə olub, onlardan biri oksigendir.
  3. 3Metallar oksigendə yandıqda əsasən metal oksidləri əmələ gəlir.
  4. 4Qeyri-metallar oksigendə yandıqda qeyri-metal oksidləri əmələ gəlir.
  5. 5Oksigen yanma reaksiyalarında oksidləşdirici maddədir.
  6. 6Oksigenin tətbiq sahələrinə tibb, metal kəsmə/qaynaq, kimya sənayesi daxildir.

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir