Bəsit və mürəkkəb maddələr. Allotropiya

Bəsit maddə yalnız bir kimyəvi elementin atomlarından ibarət olan maddədir. O, kimyəvi yolla daha sadə maddələrə parçalana bilməz. Məsələn, oksigen qazı ($\ce{O2}$), hidrogen qazı ($\ce{H2}$), dəmir ($\ce{Fe}$) bəsit maddələrdir. Mürəkkəb maddə isə iki və ya daha çox müxtəlif elementin atomlarından ibarətdir. Mürəkkəb maddələr kimyəvi reaksiya nəticəsində bəsit maddələrə parçalana bilər. Su ($\ce{H2O}$), karbon qazı ($\ce{CO2}$), xörək duzu ($\ce{NaCl}$) mürəkkəb maddələrə misaldır. Allotropiya eyni kimyəvi elementin iki və ya daha çox bəsit maddə şəklində mövcud olması hadisəsidir. Bu müxtəlif formalara allotropik modifikasiyalar deyilir. Allotropik formalar eyni elementin atomlarından ibarət olsa da, onların atomlarının fəzada düzülüşü fərqli olduğundan fiziki xassələri (məsələn, rəng, sərtlik, elektrik keçiriciliyi) müxtəlif ola bilər. Məsələn, karbon elementi almaz (çox bərk, şəffaf) və qrafit (yumşaq, boz, elektrik keçirən) formalarında mövcuddur. Oksigen isə $\ce{O2}$ (rəngsiz, iysiz) və $\ce{O3}$ (ozon, kəskin iyli) allotropik formalarına malikdir. Məsələn: $\ce{O2}$ və $\ce{O3}$ oksigenin allotropik formalarıdır.