Kimya laboratoriyasının avadanlıqları və laboratoriyada təhlükəsizlik qaydaları
Kimya laboratoriyasının əsas avadanlıqları və laboratoriyada riayət olunmalı təhlükəsizlik qaydaları.
Kimya elminin inkişafı, əsasən, alimlərin laboratoriyada apardıqları təcrübələr hesabına baş verir, buna görə kimyanı laboratoriyasız təsəvvür etmək olmaz. “Təbiət” fənnindən artıq qollu və elektron tərəzi, kimyəvi stəkan (ölçü stəkanı), menzurka (ölçü silindri), şüşə qıf, süzgəc kağızı, spirt lampası, üçayaq, termometr və ştativ kimi avadanlıqlarla tanışsınız. 7-ci sinifdə bunlara əlavə olaraq çini kasa, qoruyucu gözlük, yastıdib və yumrudib kolba, Erlenmeyer kolbası, ayırıcı qıf, sınaq şüşəsi üçün ştativ, şüşə çubuq, qısqac (xamıt), yuma qabları, soyuducu, pipet, büret, çini şpatel və tutqacdan da istifadə ediləcək. Laboratoriyada ən kiçik ehtiyatsızlıq belə ağır nəticələrə səbəb ola bilər: yemək-içmək və maddənin dadına baxmaq qadağandır, iy yalnız buxarını əl ilə özünə tərəf yönəldərək, dərindən nəfəs almadan yoxlanılır. “Zəhərli maddə” işarəli maddələrlə ehtiyatla, “yanıcı maddə” işarəli maddələrlə isə onları alovdan uzaq tutaraq davranmaq, xalat, rezin əlcək və qoruyucu eynəkdən istifadə etmək lazımdır. Etiketsiz qabdakı maddədən istifadə olunmaz, təcrübə nəzarətsiz qoyulmaz. Gözə, dəriyə maddə tökülərsə, çoxlu su ilə yuyub həkimə müraciət edilir; zəhərlənmədə təmiz havaya çıxılır. Təhlükəli tullantılar kanalizasiyaya yox, xüsusi qablara yığılıb aidiyyəti orqanlara verilir. İş sonunda qızdırıcı, qaz, su, elektrik mənbələri bağlanır, tək işləməməyə diqqət edilir.
Qrafiklər
Əsas terminlər
- 11-ci addım: Heç vaxt maddənin qabını üzünə yaxınlaşdırıb birbaşa iyləmə.
- 22-ci addım: Əl ilə qabın üstündən yellədərək buxarı özünə tərəf yönəlt.
- 33-cü addım: Bu zaman dərindən nəfəs alma.
- 11-ci addım: Qızdırıcı cihazları söndür.
- 22-ci addım: Qaz və su xətlərini bağla.
- 33-cü addım: Elektrik avadanlığını xətdən ayır.
- 44-cü addım: Laboratoriyada tək qalmamağa diqqət et.
Maddənin iyini yoxlamaq üçün qabı birbaşa buruna yaxınlaşdırıb dərindən nəfəs almaq səhvdir — buxar əl ilə ehtiyatla özünə tərəf yönəldilməlidir.
Etiketsiz qabdakı maddədən “nə olduğunu bilirəm” deyə istifadə etmək təhlükəsizlik qaydasını pozur.
“Zəhərli maddə” və “yanıcı maddə” işarələrini görər-görməz həmin maddəyə uyğun ehtiyat tədbirini (ehtiyatla davranmaq / alovdan uzaq tutmaq) tətbiq et.
İşi bitirdikdən sonra qızdırıcı, qaz və elektrik mənbələrini yoxlamağı vərdişə çevir.
Qaydalar
- 1Laboratoriya işi zamanı yemək yemək, su içmək və heç bir maddənin dadına baxmaq qadağandır.
- 2Maddənin iyini yalnız buxarını əl ilə özünə tərəf yönəldərək, dərindən nəfəs almadan yoxlamaq olar.
- 3“Zəhərli maddə” işarəli maddələrlə ehtiyatla, “yanıcı maddə” işarəli maddələrlə isə onları alovdan uzaq tutaraq davranmaq lazımdır.
- 4Laboratoriya işi zamanı xalat geyinmək, rezin əlcək və qoruyucu eynəkdən istifadə etmək vacibdir.
- 5Etiketsiz qabdakı maddədən istifadə etmək olmaz, etiketi diqqətlə oxumaq lazımdır.
- 6Yerinə yetirilən təcrübəni nəzarətsiz qoymaq olmaz.
- 7Gözə və ya dəriyə kimyəvi maddə tökülərsə, həmin hissə çoxlu təmiz su ilə yuyulmalı, sonra həkimə müraciət edilməlidir.
- 8İş qurtardıqdan sonra qızdırıcı cihazları söndürmək, qaz və su xətlərini bağlamaq və laboratoriyada tək işləməmək lazımdır.
Məşq
10 asan · 10 orta · 10 çətin
Hər testdə təsadüfi 10-dək sual seçilir