chem7-1.10· I Bölmə: İlk kimyəvi anlayışlar· ~13 dəq

Nisbi atom və nisbi molekul kütləsi

ArA_rMrM_r anlayışı, hesablanması.

Nisbi atom kütləsi (ArA_r) atomun kütləsinin karbon-12 atomu kütləsinin 1/12 hissəsinə nisbətidir və ölçüsüz kəmiyyətdir. Atomların kütlələri çox kiçik olduğu üçün qramla ifadə etmək əlverişsizdir, buna görə nisbi vahidlərdən istifadə olunur. Dövri cədvəldə hər elementin ArA_r dəyəri göstərilmişdir, məsələn, Ar(\ceH)=1A_r(\ce{H})=1, Ar(\ceC)=12A_r(\ce{C})=12, Ar(\ceO)=16A_r(\ce{O})=16, Ar(\ceN)=14A_r(\ce{N})=14, Ar(\ceNa)=23A_r(\ce{Na})=23, Ar(\ceCl)=35.5A_r(\ce{Cl})=35.5. Nisbi molekul kütləsi (MrM_r) molekulu təşkil edən bütün atomların nisbi atom kütlələrinin cəminə bərabərdir.

📌Nümunə

Məsələn, Mr(\ceH2O)=2×Ar(\ceH)+1×Ar(\ceO)=2×1+16=18M_r(\ce{H2O}) = 2 \times A_r(\ce{H}) + 1 \times A_r(\ce{O}) = 2 \times 1 + 16 = 18. Mr(\ceCO2)=12+2×16=44M_r(\ce{CO2}) = 12 + 2 \times 16 = 44. Mr(\ceH2SO4)=2×1+32+4×16=98M_r(\ce{H2SO4}) = 2 \times 1 + 32 + 4 \times 16 = 98. Məsələn: Mr(\ceCaCO3)M_r(\ce{CaCO3}) hesablayın.

Qaydalar

  1. 1Nisbi atom kütləsi (ArA_r) ölçüsüz kəmiyyətdir, vahidi yoxdur.
  2. 2Nisbi molekul kütləsi (MrM_r) molekuldakı bütün atomların ArA_r dəyərlərinin cəminə bərabərdir.
  3. 3ArA_r dəyərləri dövri cədvəldə verilmişdir və kəsr ola bilər (məsələn, \ceCl=35.5\ce{Cl}=35.5).
  4. 4MrM_r hesablayarkən hər elementin indeksini nəzərə almaq lazımdır.
  5. 5Nisbi atom kütləsi karbon-12 izotopunun kütləsinin 1/12 hissəsinə nisbət kimi təyin olunur.

Məşq

10 asan · 10 orta · 10 çətin

Hər testdə təsadüfi 10 sual seçilir